OQ-3 · B2 · Адам және денсаулық
Вакцина иммундық жадты қалай қалыптастырады?
Вакцина иммундық жүйеге қауіпсіз жаттығу беріп, белгілі антигенді танитын жасушалардың жылдам жауапқа дайындалуына көмектеседі.
Мәтін
Иммундық жүйе ағзаға түскен бөгде құрылымды антиген арқылы таниды. Табиғи жұқпа кезінде қоздырғыш көбейіп, ауру туғызуы мүмкін. Вакцина иммундық жүйеге сол қоздырғыштың қауіпсіз үлгісін немесе оның маңызды бөлігін көрсетеді. Мақсат аурудың өзін қайталау емес, қорғаныс жауабын алдын ала жаттықтыру.
Вакцинадағы антигенді арнайы жасушалар ұстап, оның белгілерін басқа иммундық жасушаларға ұсынады. Осы ақпаратқа жауап ретінде В жасушалары антидене бөле бастайды, ал Т жасушалары жауапты үйлестіруге немесе жұқтырылған жасушаларды тануға қатысады. Алғашқы жауап бірден ең жоғары деңгейге жетпейді, оған уақыт қажет.
Жауап бәсеңдегеннен кейін барлық белсенді жасуша жоғалып кетпейді. Олардың бір бөлігі жад жасушаларына айналып, қан мен тіндерде ұзақ сақталуы мүмкін. Кейбір В жасушалары сүйек кемігінде антидене өндіруін жалғастырады. Сондықтан иммундық жад тек дайын антиденелер қорынан тұрмайды.
Сол антиген ағзаға қайта кездессе, жад жасушалары оны бұрынғыдан жылдам таниды. Олар көбейіп, антидене мен жасушалық жауапты тезірек күшейтеді. Осындай екінші жауап қоздырғыш кең тарамай тұрып оны бақылауға мүмкіндік береді. Қорғаныстың негізгі артықшылығы да осы жылдамдық пен нақтылықта.
Алайда иммундық жад абсолют қорғаныс емес. Жауаптың күші антигеннің түріне, вакцина мөлшері мен енгізу жолына, адамның жасына және иммундық жағдайына байланысты. Кейбір қорғаныс уақыт өте әлсірейді, ал қоздырғыш өзгерсе, бұрынғы тану дәлдігі төмендеуі мүмкін. Сондықтан вакцина ауру қаупін азайтқанымен, әр адамда бірдей және шексіз қорғанысқа кепілдік бермейді.
Тапсырмалар
Жауаптарды интерактивті нұсқада орындаңыз. Бұл бет тапсырманың мазмұнын алдын ала көруге мүмкіндік береді.
- Негізгі механизмВакцинаның мәтінде көрсетілген негізгі қызметі қандай?
- Жад қалай пайда болады?Кезеңдерді мәтіндегі ретпен орналастыр.
- Жасуша мен қызметҰғымдарды мәтіндегі қызметімен сәйкестендір.
- Екі жауаптың айырмасыМәтінге сай қай жауап антигенді тезірек бақылауға мүмкіндік береді?
- Мәтіндегі бір сөзБос орынды мәтіндегі БІР СӨЗБЕН толтыр.
- Дұрыс, бұрыс, мәтінде айтылмағанТұжырымдарды тек мәтінге сүйеніп бағала.
Мәтін сөздігі
- антигенИммундық жүйе бөгде деп танитын молекула немесе құрылым.
- антиденеБелгілі антигенмен байланысатын қорғаныш ақуызы.
- В жасушасыАнтидене жасап, жад жасушасына айнала алатын иммундық жасуша.
- Т жасушасыИммундық жауапты үйлестіретін немесе жұқтырылған жасушаны танитын жасуша.
- жад жасушасыБұрын кездескен антигенді сақтап, кейін тез жауап беретін жасуша.
- иммундық жауапИммундық жүйенің антигенге қарсы ұйымдасқан әрекеті.
- қорғанысҚоздырғыштың таралуын және ауру қаупін азайтатын мүмкіндік.
Дереккөздер
- CDC - Explaining How Vaccines WorkВакцинаның жұқпаны еліктетуі, иммундық жауаптың қалыптасуы және қорғанысқа уақыт қажет болуы.
- CDC Pink Book - Principles of VaccinationАнтигенге тән жауап, жад В жасушалары және қайта кездесудегі жылдам жауап.