Oqýlym

OQ-2 · B1 · Тарих және қоғам

Ұшақтың «қара жәшігі» оқиғаны қалай қалпына келтіруге көмектеседі?

Азаматтық ұшақта әдетте ұшу деректерін және кабинадағы дыбысты жазатын екі құрылғы болады. Тергеушілер олардың уақытын басқа дәлелдермен сәйкестендіріп, оқиғаның ретін қалпына келтіреді.

5 минут · 153 сөз · 5 тапсырма
NTSB зертханасындағы қызғылт сары ұшу деректерін жазғыш пен кабина дыбысын жазғыш
NTSB зертханасындағы екі жазғыш: сол жақта ұшу деректерін жазғыш, оң жақта кабина дыбысын жазғыш. «Қара жәшік» деп аталса да, құрылғыларды табу оңай болу үшін олар ашық түске боялады. National Transportation Safety Board, public domain

Мәтін

«Қара жәшік» деген атау бір ғана құрылғыны елестетеді. Іс жүзінде азаматтық ұшақта көбіне екі бөлек жазғыш болады: ұшу деректерін жазғыш және экипаж кабинасындағы дыбысты жазғыш. Екеуінің ақпараты бір оқиғаны әр қырынан көрсетеді.

Ұшу деректерін жазғыш биіктік, әуе жылдамдығы, бағыт, қозғалтқыш күйі және басқару тетіктерінің қалпы сияқты параметрлерді уақытпен бірге сақтайды. Осы жазба ұшақтың қозғалысы мен жүйелеріндегі өзгерістерден нақты хронология құруға мүмкіндік береді.

Кабина дыбысын жазғыш ұшқыштардың сөзін, радио байланысын, дабылдарды және басқа дыбыстарды тіркейді. Ол экипаж нені естігенін немесе қашан сөйлескенін көрсетуі мүмкін. Бірақ дыбыс адамның ойын тікелей жазбайды.

Жазғыштар соққыға, өртке және су қысымына төзімді қорғанышпен жасалады. Оларды табу оңай болсын деп сыртқы қабығын ашық қызғылт сары түске бояйды. Су астына түскен құрылғыдағы маяк белгілі уақыт бойы дыбыстық белгі жібере алады.

Тергеушілер екі жазбаның уақытын өзара сәйкестендіреді. Содан кейін оларды радар, ауа райы, ұшақ сынықтары және куәгер деректерімен салыстырады. Жазба зақымдалуы немесе толық болмауы мүмкін, сондықтан бір құрылғының мәліметі себепті өздігінен дәлелдемейді.

Тапсырмалар

Жауаптарды интерактивті нұсқада орындаңыз. Бұл бет тапсырманың мазмұнын алдын ала көруге мүмкіндік береді.

  1. Негізгі әдісЖазғыштар оқиғаны қалпына келтіруге қалай көмектеседі?
  2. Құрылғы және қызметӘр құрылғыны мәтіндегі қызметімен сәйкестендір.
  3. Деректерді біріктіру ретіӘрекеттерді мәтіндегі логикалық ретпен қой.
  4. Қосымша дәлелдерМәтінде жазғыштармен бірге салыстырылатын барлық дәлелді таңда.
  5. Дерек және шектеуӘр тұжырымды мәтіндегі дұрыс түсіндірмемен байланыстыр.
Тапсырмаларды орындау

Мәтін сөздігі

  • ұшу жазғышыҰшу кезінде дерек немесе дыбыс сақтайтын қорғалған құрылғы.
  • ұшу деректерін жазғышҰшақ параметрлерін уақытпен бірге сақтайтын құрылғы.
  • кабина дыбысын жазғышЭкипаж кабинасындағы сөздер мен дыбыстарды тіркейтін құрылғы.
  • параметрЖүйенің күйін сипаттайтын өлшенетін шама.
  • хронологияОқиғалардың уақыт бойынша реті.
  • суасты маягыСуға түскен жазғышты табуға көмектесетін дыбыстық белгі таратқыш.
  • уақытын сәйкестендіруБірнеше жазбаны ортақ уақыт шкаласына келтіру.

Дереккөздер

  1. NTSB - Cockpit Voice Recorders and Flight Data RecordersҰшу деректері, кабина дыбысы, жазғыштарды орналастыру және жазбаларды басқа дәлелдермен бірге талдау туралы ресми түсіндірме.
  2. Wikimedia Commons - NTSBAsiana214FDRAndCVRNTSB зертханасындағы екі жазғыштың АҚШ федералдық қоғамдық игілік мәртебесіндегі фотосы.